Forumana.com, Forum, Forum Sitesi, Forumlar

Forum KayıtForum Kayıt ForumForum OyunlarOyunlar MesajlarMesajlar GruplarGruplar Üye GruplarıYönetim RadyoFM DinleRadyoFM TwitterTwitter FacebookFacebook İletişimİletişim
 


Forum Forumlar Forum Sitesi Forum Grup Forum Albüm Forumları Okudum
Go Back   Forumana.Com - Forum, Forumlar, Forum Sitesi Din Bölümü İslamiyet İslam Tarihi

İlk modern darbeye teşebbüs edenler idamla yargılanmıştı

 İslam Tarihi forumunda yer alan İlk modern darbeye teşebbüs edenler idamla yargılanmıştı konusu, İlk modern darbeye teşebbüs edenler idamla yargılanmıştı İlk modern darbeye teşebbüs edenler idamla yargılanmıştı İlk modern darbe teşebbüsümüz 1859'da meydana gelmiş, ancak bir ihbar üzerine darbeciler yakalanınca Kuleli Kışlası'nda idamla ...



Yeni Konu aç Cevapla
 
Seçenekler Stil
Alt 25-Mayıs-2014, 17:02   #1 (permalink)
UYARI:
Kullanıcıların Profil Bilgileri Misafirlere Kapatılmıştır. Görmek için KAYIT olmalısınız.~
Standart İlk modern darbeye teşebbüs edenler idamla yargılanmıştı

İlk modern darbeye teşebbüs edenler idamla yargılanmıştı

İlk modern darbe teşebbüsümüz 1859'da meydana gelmiş, ancak bir ihbar üzerine darbeciler yakalanınca Kuleli Kışlası'nda idamla yargılanmışlardı

1839'da başlayan Tanzimat dönemi uygulamalarının bazı kesimlerde ortaya çıkardığı hoşnutsuzluk, 1853'te başlayan Kırım Savaşı'ndan sonra devletin malî du-rumunun sarsılması, buna karşılık toplumun yüksek tabakasında görülen alafran-ga âdetlerin doğurduğu lüks yaşama özentisine duyulan tepkiler ve 1856'da ilân edilen Islahat Fermanı'nda gayrimüslimlere tanınan haklara karşı tepkiler, Sultan Abdülmecid'e karşı bir darbe teşebbüsüne yol açtı. Bu gelişmeler çerçevesinde istedikleri mevki ve makam-lara getirilmemiş değişik fikirlerdeki bazı askerler, ulema ve mülkiye memurları Sultan Abdülmecid ve dönemin yöneticilerini değiştirmek için 1859 yılı başlarında gizli bir örgüt kurdular. Sultan Abdülmecid'in bir suikastla ortadan kaldırılıp, yerine kardeşi Abdülaziz'in getirilmesi planlanmıştı.

ULEMA, BÜROKRASİ VE ASKER EL ELE

Darbe için yola çıkanlar, Bâb-ı Seraskeri Dâr-ı Şûrâ Reisi Hüseyin Daim Paşa, Cafer Dem Paşa, Binbaşı Rasim Efendi, Fatih Medresesi hocaların-dan Nasuhî Efendi, Kütahyalı Şeyh İsmail, Hezargradlı Şeyh Feyzullah Efendi, Tophane Müftüsü Bekir Efendi ve Tophane kâtiple-rinden Arif Bey'in de aralarında bulunduğu yaklaşık 25-30 kişilik topluluğun reisi Bâyezid Medresesi müderrislerinden Süleymaniyeli Şeyh Ahmed Efendi idi. Hü-seyin Dâim Paşa ise başkan vekiliydi. Genel sekreter Arif Bey cemiyet adına propagan-da yaparak taraftar topluyordu. Topluluğa üye olanlardan "Süleymaniyeli Şeyh Ahmed Efendi ile aramdaki antlaşmayı kabul ettim ve ben antlaşmalı bir fedaiyim" diye taahhütname alıyorlardı.

Topluluğa bir taraftan yeni asker üyeler katılırken, bir taraftan da halk içinde propaganda faaliyetleri devam ediyordu. Ancak topluluğun planı, kendilerine katılmaya davet ettikleri Mirliva, yani General Hasan Paşa'nın durumu üstlerine ihbarıyla suya düştü. Hasan Paşa gizli topluluğu seraskere, yani dönemin genelkurmay başkanı Rıza Paşa'ya bildirdi ve örgütü tuzağa düşürmek için toplantıya davet etti. Hükümet 14 Eylül 1859'da gizli topluluğu Kılıç Ali Paşa Camii'nde yaptıkları toplantı sırasında basarak, orada bulunanları tutuklattı. Kırk bir kişi tutuklanmıştı.

İDAMLAR MÜEBBETE ÇEVRİLDİ

Örgüt üyelerinin yargılanma-sı için Sadrazam Âlî Paşa ve üst düzey devlet adamlarının oluşturduğu özel bir mahkeme kuruldu. Örgüt üyeleri Kuleli Kışlası'nda hapsedildi ve yargılanmaları da bu kışlada yapıldı. Bu yüzden hadiseye Kuleli Vak'ası adı verildi. Bu konu hakkında geniş bilgi Uluğ İğdemir, Burak Onaran ve Zekeriya Türkmen'in çalışmalarından öğrenilebilir.

Sorgulamalarından anlaşıldığına göre ayaklanma başlayınca elçiliklere, patrik-haneye ve şehir halkına hitaben Arif Bey vasıtasıyla yazılan bildiriler dağıtılacak, Cafer Dem Paşa, Arnavut askerlerle kont-rolü sağlayacak, Râsim Bey fedai grubu ile telgraf tellerini keserek dışarıyla haberleşmeyi önleyecek, Tophane Müftüsü Bekir Efen-di de gereken desteği sağlayacaktı. Ferik Hüseyin Dâim Paşa ise 1859'da Kaf-kasya'dan İstanbul'a göç eden ve o sırada işsiz durumda bulunan Çerkesler'i kolay-lıkla ikna ederek örgüt saflarına ala-caktı. Örgüt şeriat için çalıştığını ifade ederek ulema ve halkı da saflarına almayı planlamıştı.

Örgütün üst düzey yöneticileri Süleymaniyeli Şeyh Ahmed Efendi, Hüseyin Daim Paşa, Cafer Dem Paşa, Binbaşı Rasim Bey ve Arif Efendi idama mahkûm oldu, diğer üyelerse kalebentliğe ve sürgüne gönderildi. Cafer Dem Paşa, sorgusundan sonra Kuleli Kışlası'na getirilirken intihar etmişti. Sultan Abdülmecid idam cezalarını müebbet kalebentliğe çevirdi. Cemiyetin açığa çıkmasını sağla-yan Hasan Paşa ise ferikliğe terfi ettirildi.

İleri-gerici tartışması

Kuleli Vak'ası bastırıldığı halde, Yeni Osmanlılar hareketine örnek oldu. Namık Kemal Kuleli Vak'ası'nı bir hürriyet hareketi olarak yo-rumlayıp, örgüt üyelerinin gizli şekilde yargılanmasının Tanzimat'ın hukukî esaslarına aykırı olduğunu söyler.

Kuleli Vak'ası 20. yüzyılda Yusuf Akçura ve Uluğ İğdemir gibi tarihçiler arasında ilerici-gerici bir hareket tartışmasına sebep olmuştur. Ancak Burak Onaran Kuleli Vak'ası'nda Çerkes göçmenler, Nakşi-Halidi şeyhler ve Batı değerlerini benimseyen kişiler gibi her gruptan insanın olduğunu ileri sürer. Bu yüzden bu darbe teşebbüsünü ilerici-gerici gibi kalıplarda tartışmak yanlıştır.

Islahat Fermanı'na tepkiler

Avrupalı devletlerin baskısıyla 18 Şubat 1856'da Bâbıâlî'de törenle ilân edilen Islahat Fermanı, gayrimüslimlerin imparatorluktaki statüsünü değiştirdi. Gayrimüslimlere âyinlerinde serbestlik verildiği için kiliselerde çanlar çalınmaya başladı. Bu yüzden imparatorluğun çe-şitli yerlerinde olaylar meydana geldi. Maraş, Halep, Şam, Cidde ve Selanik gibi yerlerde Müslümanlar ile gayrimüslimler arasında çatışmalar yaşandı. 1856'da Maraş'ta meydana gelen olaylar sırasında bir İngiliz tüccar ve ailesi öldürüldü. 1858'de Cidde'de çıkan olaylarda yabancı konsoloslar öldürülünce İngiliz ve Fransız donanması şehri topa tuttu. 1860'ta Halep ve Şam'da Avrupalılar ile imparatorluk tebaası gayrimüslimlerin ev ve işyerleri tahrip edildi. Özellikle Rumeli, Girit ve Lübnan gibi, gayrimüslimlerin sayıca fazla olduğu yerlerdeki olaylarda Avrupalılar, Osmanlı topraklarına çeşitli müdahalelerde bulundular.

Kayıktan atladı

Cafer Dem Paşa, Bâb-ı Seraskerî'ndeki ilk sorgusundan sonra Kuleli Kışlası'na götürülürken kayıktan atlayarak intihar etmiş, aramalara rağmen cesedine ulaşılamamıştı.

Darbeci kurtuldu mu?

Cafer Dem Paşa iyi yüzme biliyordu. Bu yüzden her ne kadar boğulduğu söylendiyse de kurtulduğuna dair söylentiler çıkmıştı. Bazı söylentilere göre Siroz'da görülmüştü. Ancak akıbeti bugüne kadar sır olarak kalmıştır.





» İlk modern darbeye teşebbüs edenler idamla yargılanmıştı - www.forumana.com

  Alıntı ile Cevapla
Yeni Konu aç Cevapla

Yukarıdaki Konuyu Aşağıdaki Sosyal Ağlarda Paylaşabilirsiniz.

Etiketler
darbeye, edenler, idamla, ilk, modern, tesebbus, yargilanmisti


Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)
 
Seçenekler
Stil


Tüm Zamanlar GMT +3 Olarak Ayarlanmış. Şuanki Zaman: 08:15.

Forum Künyemiz
Uyarı

Powered by vBulletin® Version 3.8.4
Copyright ©2011 - 2019, Jelsoft Enterprises Ltd.
Content Relevant URLs by vBSEO 3.6.0
Açılış Tarihi : 05.12.2011
Kuruluş Tarihi : 20.11.2011
Hazırlayan & Tasarlayan : Forumana.com
 

Sosyal paylaşım platformu olan Forumana.com sitemizde, kullanıcılar 5651 sayılı kanunun ilgili maddesine ve TCK'nın 125. maddesine göre yaptıkları paylaşımlardan sorumludur, kullanıcı kaynaklı herhangi bir durumdan Forumana.com sitesi sorumlu değildir. Tüm hukuksal bildirimleriniz/sorunlarınız/istekleriniz ve şikayetleriniz için İletişim panelinden bizlere ulaşabilirsiniz, Forumana.com yönetimi en geç "3" iş günü içerisinde dönüş yapacaktır. Platformumuz; kişilik ve telif hakları korunumu, illegal paylaşım ve korsanla mücadele konusunda yetkililere yardımcı olmayı ilke edinmiştir.

Forum, Forumlar, Forum Sitesi, Etiket, Sitemap, Arşiv